In 1960 maakte Louis van Gasteren een film over de opbouw van Nagele, vijftig jaar later een vervolg over het Nagele van nu. Deze film is op 24 januari voor het eerst voor publiek vertoond, voorafgegaan door een symposium.
Van Gasteren volgde en filmde vijftig jaar geleden de architecten van ‘De Acht en Opbouw’ en de eerste bewoners voor de film ‘Een nieuw dorp op nieuw land’. Twee jaar geleden bivakkeerde in het kader van ‘Nederland wordt Anders’ een eigentijdse groep jonge ontwerpers in het dorp: Onderzoekslab Nagele. Hun ontwerpend onderzoek mondde uit in een vervolgtraject: Ontwerplab Nagele, eveneens onder leiding van de Architekten Cie. De tweede film, ‘Terug naar Nagele’, is gemaakt ten tijde van dit Lab.
In de film is niet alleen het Nagele van nu zien, maar wordt ook de onderliggende problematiek van regio’s waar krimp dreigt of al aan de orde is blootgelegd. Interviews met betrokken partijen als de bewoners, de gemeente en de woningbouwvereniging, zijn versneden met reflecterende gesprekken met onder andere Umberto Barbieri en Ed Taverne.
Tijdens het symposium onder leiding van Jord den Hollander kwam meteen al één van de kernvragen van Nagele boven tafel. Hoe moet je als ontwerper omgaan met een gebied waar de sociaal-economische motor hapert? Den Hollander: ‘Op de grijze golf volgt de dood, maar dan wel op de begraafplaats van Mien Ruys. Nou, het kan slechter.’
Pi de Bruijn (de Architekten Cie./mentor van Onderzoekslab Nagele) besprak de plannen voor Nagele en de Noordoostpolder. Beelden en ideeën uit de tijd van ‘Nederland Wordt Anders’ zijn inmiddels verder uitgewerkt door de Architekten Cie. Hoewel gepokt en gemazeld door het politieke proces, zijn ze nu ook zeker nog herkenbaar.
Het symposium en de film bleken uiteindelijk dan ook niet alleen over Nagele, maar over een veel grotere vraag te gaan. Hoe kunnen we omgaan met een veranderende samenleving, in een tijd van economische recessie? Genoeg stof om verder over na te denken…
‘Terug naar Nagele’ en ‘Een nieuw dorp op nieuw land’ zijn in Museum Nagele te koop à €15.
